Stoisz przy półce z kremami albo suplementami i próbujesz ustalić, gdzie naprawdę znajdziesz kolagen? Występuje naturalnie w tkankach zwierzęcych i ich przetworach, ale jego obecność w kremie czy bulionie nie mówi jeszcze, jak produkt zadziała na skórę.
Kolagen znajdziesz w tkankach zwierzęcych, żywności i kosmetykach
- W jedzeniu: w skórze, ścięgnach, chrząstkach i innych tkankach łącznych zwierząt, a także w żelatynie.
- W kosmetykach: szukaj nazw INCI takich jak Collagen i Hydrolyzed Collagen.
- W produktach roślinnych: nie ma kolagenu, choć mogą dostarczać składników potrzebnych organizmowi do jego wytwarzania.
- Krem a suplement: kolagen nałożony na skórę działa inaczej niż peptydy kolagenowe przyjmowane doustnie.
- Przy zakupie: sprawdź źródło surowca, pełny skład oraz ostrzeżenia o alergenach.
Kolagen w żywności pochodzi z tkanek zwierzęcych
Jeśli w posiłku są skóra, ścięgna, chrząstki albo kawałki mięsa z tkanką łączną, może on zawierać kolagen. Znajduje się on także w skórze i ościach ryb, a po gotowaniu częściowo przechodzi w żelatynę. Przykładami są galareta mięsna, długo gotowany wywar i żelatynowy deser.
Jak opisuje The Nutrition Source z Harvard T.H. Chan School of Public Health, ilość kolagenu w bulionie może się różnić zależnie od użytych kości, czasu gotowania i dalszego przetworzenia. Dlatego sam napis „bulion kostny” nie pozwala ustalić, ile kolagenu znajduje się w porcji.
Rośliny nie zawierają kolagenu. Strączki, soja, owoce i warzywa mogą dostarczać białka lub składników wykorzystywanych przez organizm do jego produkcji, ale nie są roślinnym źródłem tego białka. Określenie „wegański kolagen” na opakowaniu zwykle odnosi się do mieszanki składników wspierających pielęgnację lub syntezę kolagenu, a nie do kolagenu pochodzenia roślinnego.
W kremie kolagen działa inaczej niż w suplemencie
Kolagen w kremie może tworzyć na powierzchni skóry warstwę wiążącą wodę, która daje efekt wygładzenia i nawilżenia. Nie oznacza to, że kosmetyk uzupełnia kolagen w głębszych warstwach skóry. Hydrolizowany kolagen składa się z mniejszych fragmentów, lecz sama nazwa składnika nie dowodzi, że produkt dociera do skóry właściwej.
Na etykiecie INCI szukaj nazw Collagen albo Hydrolyzed Collagen. Pomocniczo można sprawdzić je w bazie CosIng Komisji Europejskiej, pamiętając, że obecność nazwy w bazie ma charakter informacyjny i sama nie stanowi potwierdzenia skuteczności kosmetyku.
Suplement działa inną drogą: po spożyciu białko jest trawione, a powstałe aminokwasy organizm wykorzystuje zgodnie ze swoimi potrzebami. W badaniu opublikowanym w „Journal of Cosmetic Dermatology” 100 dorosłych osób przyjmowało preparat z peptydami kolagenowymi albo placebo; po 12 tygodniach w grupie preparatu odnotowano różnice w wybranych pomiarach skóry. To wynik konkretnego badania, a nie gwarancja, że każdy suplement przyniesie taki sam efekt.
Oznaczenie „wegański kolagen” nie znaczy, że produkt zawiera kolagen
Nazwa na froncie opakowania potrafi sugerować więcej, niż wynika ze składu. Kolagen jest białkiem pochodzenia zwierzęcego, więc produkt roślinny opisany jako „wegański kolagen” nie zawiera kolagenu w dosłownym znaczeniu. Zwykle chodzi o składniki, które mają wspierać naturalne procesy organizmu lub pełnić funkcję pielęgnacyjną.
Podobnej ostrożności wymaga obietnica, że suplement „odbudowuje chrząstkę” albo „ujędrnia skórę”. W unijnym rejestrze oświadczeń zdrowotnych wskazane oświadczenia dotyczące hydrolizatu kolagenu, między innymi odnoszące się do stawów i tkanek łącznych, mają status nieautoryzowanych. Rejestr Komisji Europejskiej podaje, że przedstawione dowody nie uzasadniły tych oświadczeń. Nie przekreśla to wszystkich badań nad peptydami kolagenowymi, ale nie pozwala traktować reklamowej obietnicy jak potwierdzonego działania.
Uważam, że najrozsądniej oceniać produkt po składzie i formie, a nie po dużym haśle na opakowaniu. W kremie sprawdź, jaki składnik figuruje w INCI; w suplemencie przeczytaj skład całego produktu i deklarowane źródło surowca.
Źródło kolagenu pomaga ocenić, czy produkt pasuje do twojej sytuacji
Kolagen w suplementach może pochodzić między innymi ze skóry lub kości bydła, świń albo ryb. Jeśli unikasz określonych produktów zwierzęcych lub masz alergię na ryby, nie poprzestawaj na nazwie „kolagen morski” czy „kolagen wołowy”. Sprawdź również skład pozostałych składników i ostrzeżenia na opakowaniu.
| Sytuacja | Co może z niej wynikać | Co zrobić |
|---|---|---|
| Produkt opisano jako „wegański kolagen” | Nazwa może oznaczać mieszankę roślinnych składników, a nie kolagen | Sprawdź pełny skład i ustal, czy produkt jest kosmetykiem, czy suplementem |
| Masz alergię na ryby, a suplement zawiera kolagen morski | Surowiec może pochodzić z ryb | Nie zakładaj, że produkt będzie odpowiedni; sprawdź ostrzeżenia i skonsultuj wybór z lekarzem lub farmaceutą |
| Na kremie widzisz nazwę Collagen | Składnik może działać głównie na powierzchni skóry | Dobieraj kosmetyk do potrzeb pielęgnacyjnych, nie oczekując, że odbuduje głębokie struktury skóry |
| Bulion ma być głównym źródłem kolagenu | Zawartość zależy od receptury i przetworzenia | Traktuj go jako element jadłospisu, a nie produkt o przewidywalnej dawce kolagenu |
Jeśli przyjmujesz suplement ze względu na chorobę, jesteś w ciąży, karmisz piersią albo masz alergię pokarmową, omów wybór z lekarzem lub farmaceutą. Ten tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady medycznej; przed podjęciem decyzji dotyczącej zdrowia skonsultuj się ze specjalistą.
Najpierw ustal, jakiego efektu oczekujesz
Do pielęgnacji przesuszonej skóry krem z kolagenem może być jednym ze składników rutyny, ale jego rola jest powierzchniowa. W jedzeniu kolagen występuje w produktach zwierzęcych, a suplement to osobna forma, której efektów nie da się wywnioskować wyłącznie z nazwy czy reklamy.
Gdy zależy ci na zdrowym uśmiechu i promiennej cerze, nie traktuj kolagenu jako zamiennika zróżnicowanej diety ani codziennej pielęgnacji. Najpierw sprawdź, co produkt faktycznie zawiera i skąd pochodzi surowiec, a dopiero potem oceń, czy pasuje do twoich potrzeb.
